VI | Wat groeit er onder je voeten
Er groeit een plantje waar veel mensen overheen lopen. Laag, kruipend, met paarse bloemetjes. Vaak wordt hij weggehaald omdat het er “netter” uit moet zien.
Hondsdraf.
In ons voedselbos kwam hij vanzelf. Ik heb hem nooit geplant. Hij bleef gewoon. Inmiddels kijk ik er anders naar. Niet als iets wat ertussen zit, maar als iets dat iets laat zien. Hondsdraf wordt bezocht door ontzettend veel soorten bijen met name de belangrijke solitaire bijen die het al zo moelijk hebben. (Andoornbij, blauwe metselbij, sachembij, bosmetselbij en de grote wolbij).
Hondsdraf groeit waar er leven in de bodem zit. Waar bladeren verteren, waar vocht blijft hangen, waar wormen en schimmels hun werk doen. Het zijn vaak plekken die bezig zijn zich te herstellen.
Als je beter kijkt, zie je verschil. Op sommige plekken kleine, donkere blaadjes en diepe paarse bloemen. Daar heeft hij het druk, weinig ruimte, meer competitie. Op andere plekken grotere, lichtere bladeren. Zachter. Daar zit meer rust en meer voeding in de grond.
Dat heeft met humus te maken.
Humus is wat overblijft van alles wat geleefd heeft. Bladeren, wortels, plantenresten. Dat wordt langzaam omgezet door bodemleven. Wat je krijgt is donkere, kruimelige grond die water vasthoudt en voeding beschikbaar maakt.
Hoe meer humus, hoe beter de bodem werkt.
Dat zie je terug zonder dat je het hoeft te meten. De grond veert onder je voeten. Regen zakt weg in plaats van te blijven staan. Planten groeien zonder dat je er iets aan hoeft toe te voegen.
En dan komt de rest vanzelf;
- Meer insecten.
- Meer vogels.
- Meer beweging in het systeem.
Hondsdraf doet daarin gewoon zijn werk. Hij bedekt de bodem, houdt vocht vast en bloeit vroeg in het seizoen. Dat is precies het moment dat insecten het nodig hebben.
Hondsdraf, je kunt hem gewoon gebruiken.
De blaadjes zijn eetbaar. Licht kruidig. Ik gooi ze wel eens door een salade of trek er thee van. Vroeger werd hij gebruikt bij luchtwegen, spijsvertering, vochtafdrijving in de orden. Dat soort kennis zit gewoon nog in de planten om ons heen. Voor mij als kind was het het bloemetje met een klein zoet druppeltje nectar aan de achterkant als je hem plukt.
Nog een leuk weetje; Hondsdraf werd vroeger gebruikt als smaakmaker bij de hop (zelf ter vervanging) voor bier om de houdbaarheid en helderheid te versterken… Een idee voor hobby brouwers om eens te proberen?
In gesprekken merk ik dat veel mensen denken dat ze iets moeten toevoegen om de grond beter te maken. Maar vaak begint het ergens anders. Gewoon kijken wat er al groeit, iets laten staan en niet meteen ingrijpen. Een plant als hondsdraf laat zien waar de bodem al op weg is.
Misschien kom je hem tegen deze week. In je tuin, langs een pad, tussen het gras.
Laat hem eens staan. Pluk een paar blaadjes en kijk eens wat er gebeurt, genietend van een kopje hondsdraf thee met paardenbloemenhoning.. of je eerste gebrouwen hondsdraf biertje ;).
links en bronnen die o.a. gebruikt zijn voor dit blog:
herbrally | wilde-planten | Yggdrasil | Nederlandse dis
Dewy is sinds 2025 klimaatburgemeester voor de gemeente Hoogeveen. Ze zoekt actief de verbinding tussen mens, natuur, duurzaamheid en circulair denken. Heb je vragen, ideeën of wil je ergens mee aan de slag? Spreek haar gerust aan. Als klimaatburgemeester luistert en denkt ze graag mee. Haar doel: inwoners van onze gemeente helpen bouwen aan een gezonde leefomgeving en toekomstbestendig Hoogeveen en voor iedereen.
Of bekijk een de gratis evenementen die ze host bij Carpe Vitam.
